@bekiaris said in ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ - ΕΚΛΟΓΕΣ #4:

Δεν έχει διαβάσει ο κ. Μητσοτάκης τις προβλέψεις της ΕΕ για την ελληνική οικονομία;

Παρά τη μείωση του λόγου Δημοσίου χρέους/ΑΕΠ, το ονομαστικό ύψος του χρέους το 2025 (362,9 δις ευρώ) εξακολουθεί να είναι υψηλότερο του 2019 (339,2 δις ευρώ) όταν ανέλαβε η κυβέρνηση Μητσοτάκη.

Ωστόσο, στην μακροοικονομική ανάλυση και στη βιωσιμότητα του χρέους, η ονομαστική αξία δεν αποτυπώνει την πλήρη εικόνα της οικονομίας. Η πραγματική επιβάρυνση αξιολογείται με βάση άλλες παραμέτρους:

Σχέση Χρέους προς ΑΕΠ

Δείκτης Βιωσιμότητας: Το χρέος υπολογίζεται ως ποσοστό του ΑΕΠ επειδή το ΑΕΠ δείχνει την ικανότητα μιας χώρας να παράγει πλούτο και να εξυπηρετεί τις υποχρεώσεις της.

Η Μεταβολή: Παρά την άνοδο σε απόλυτα ευρώ λόγω των δαπανών της πανδημίας (όπου το χρέος κορυφώθηκε το 2020-2021), ο λόγος Χρέους προς ΑΕΠ έχει υποχωρήσει σημαντικά στο 146,1% το 2025. Η μείωση αυτή οφείλεται στην οικονομική ανάπτυξη και στον πληθωρισμό που αύξησαν το ονομαστικό ΑΕΠ.

Ταμειακά Διαθέσιμα (Μαξιλάρι)

Καθαρό Χρέος: Το ονομαστικό (ακαθάριστο) χρέος δεν αφαιρεί τα χρήματα που έχει η χώρα στο ταμείο της.

Η Ρευστότητα: Στο τέλος του 2025, τα ρευστά ταμειακά διαθέσιμα της Γενικής Κυβέρνησης αυξήθηκαν στα 39,5 δισ. ευρώ. Αν αφαιρεθεί αυτό το «μαξιλάρι» ασφαλείας, το καθαρό χρέος της χώρας είναι αισθητά χαμηλότερο.

Ποιοτικά Χαρακτηριστικά

Κόστος Εξυπηρέτησης: Το μεγαλύτερο μέρος του ελληνικού χρέους βρίσκεται στα χέρια του επίσημου τομέα (ευρωπαϊκοί μηχανισμοί στήριξης) με σταθερά, χαμηλά επιτόκια και πολύ μακρινές ωριμάνσεις λήξης.

Τρέχουσα Τάση: Το ονομαστικό χρέος έχει σταθεροποιηθεί και καταγράφει πλέον πτωτική πορεία, καθώς το 2025 μειώθηκε κατά περίπου 2,15 δισ. ευρώ σε σύγκριση με το 2024.

Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν μπορεί να ήταν καλύτερα με κάποια άλλη κυβέρνηση

@bekiaris said in ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ - ΕΚΛΟΓΕΣ #4:

@a-d-p said in ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ - ΕΚΛΟΓΕΣ #4:

Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν μπορεί να ήταν καλύτερα με κάποια άλλη κυβέρνηση

o Τσίπρας, όσο και να διαφωνώ με την πολιτική του, παρέδωσε μικρότερο χρέος. Επίσης, ο ποσοστό του χρέους ως προς το ΑΕΠ υποχώρησε, αλλά με μια σημαντική παράμετρο, το ΑΕΠ φούσκωσε απο τον πληθωρισμό των προηγούμενων ετών. Επίσης, η κυβέρνηση Τσίπρα παρέδωσε τον Ιούλ. 2019, ~37 δισ. € διαθέσιμα, το γνωστό μαξιλάρι, απο αυτά σήμερα ειναι διαθέσιμα περίπου 13,03 δισ. €. Ταύτοχρονα, ένα κρυφό χρέος που σκόπιμα η κυβέρνηση Μητσοτάκη κρύβει ειναι τα repos. Μέχρι τα μέσα του 2019 το υπόλοιπο των repos κινούνταν περίπου στα 23–26 δισ. ευρώ, με το πρόγραμμα αυτό να αξιοποιεί πλέον το 75% περίπου του συνόλου των ταμειακών διαθεσίμων των φορέων Γενικής Κυβέρνησης. Τα repos σήμερα κινούνται γύρω στα 38–40 δισ. ευρώ, σχεδόν διπλάσια από την εποχή Τσίπρα. Τέλος, σε όλα αυτά δεν αποτυπώνεται πουθενά η εκτίναξη του κόστους ζωής που για τον μέσο έλληνα εχει γίνει δυσβάστακτη. Κλείνοντας, η κυβέρνηση Μητσοτάκη, πέρα απο τις επικοινωνιακές φαμφάρες, παραδίδει μεγαλύτερο χρεος, μικρότερο μαξιλάρι και έχει δανειστεί πολύ περισσότερα χρήματα απο Repos.

Η ανάλυση των επίσημων μακροοικονομικών στοιχείων δείχνει ότι η συζήτηση για το ελληνικό χρέος περιλαμβάνει τόσο ορθές παρατηρήσεις για την ονομαστική του αύξηση και τον πληθωρισμό, όσο και σημαντικές ανακρίβειες σχετικά με το ύψος των ταμειακών διαθεσίμων και τον ρόλο των repos.
Η πολυπλοκότητα της διαχείρισης του δημοσίου χρέους αναδεικνύει διαφορετικές πτυχές της οικονομικής πραγματικότητας, τις οποίες αποσαφηνίζουν τα επίσημα στοιχεία του Οργανισμού Διαχείρισης Δημοσίου Χρέους (ΟΔΔΗΧ) και της Eurostat.

1. Ονομαστικό Χρέος και Αναλογία Χρέους προς ΑΕΠ
   Ονομαστικό χρέος: Το ονομαστικό δημόσιο χρέος της Ελλάδας πράγματι αυξήθηκε σε απόλυτα νούμερα, φτάνοντας τα 400,5 δισεκατομμύρια ευρώ στο τέλος του πρώτου τριμήνου του 2026.
   Λόγος Χρέους προς ΑΕΠ: Παρά την ονομαστική αύξηση, ο δείκτης χρέους προς ΑΕΠ υποχώρησε σημαντικά στο 146,1% το 2025 και αναμένεται να μειωθεί περαιτέρω στο 136,9% το 2026.

Ο ρόλος του πληθωρισμού: Η παρατήρησή σου είναι απόλυτα ακριβής. Η υποχώρηση του δείκτη οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στο «φούσκωμα» του ονομαστικού ΑΕΠ λόγω του υψηλού πληθωρισμού (HICP) των προηγούμενων ετών, ο οποίος διαμορφώθηκε στο 2,9% το 2025, ενισχύοντας τον παρονομαστή του κλάσματος.

2. Το Ταμειακό Μαξιλάρι (Cash Buffer)
   Η παρανόηση για τα 13 δισ. €: Η εκτίμηση ότι το μαξιλάρι έχει μειωθεί στα 13,03 δισ. ευρώ δεν ευσταθεί.
   Η πραγματική εικόνα: Η Ελλάδα εισήλθε στο 2026 διατηρώντας ένα συνολικό ταμειακό απόθεμα ύψους 39 δισεκατομμυρίων ευρώ. Το ποσό αυτό καλύπτει πλήρως τις χρηματοδοτικές ανάγκες της χώρας για τα επόμενα έτη και διατηρείται σε υψηλά επίπεδα για τη διασφάλιση της επενδυτικής βαθμίδας και τη θωράκιση έναντι των διεθνών αγορών.

3. Repos (Συμφωνίες Επαναγοράς) και «Κρυφό Χρέος»
   Τι είναι τα repos: Τα repos είναι βραχυπρόθεσμος δανεισμός του κράτους από τα πλεονάζοντα ταμειακά διαθέσιμα των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης (π.χ. ασφαλιστικά ταμεία, νοσοκομεία, δήμοι).
   Λογιστική αποτύπωση: Τα repos δεν αποτελούν κρυφό χρέος. Επειδή πρόκειται για δανεισμό μέσα στην ίδια τη Γενική Κυβέρνηση (ενδοκυβερνητικό χρέος), τα ποσά αυτά απαλείφονται (consolidated) κατά τον υπολογισμό του συνολικού χρέους της Γενικής Κυβέρνησης σύμφωνα με τους κανόνες της Eurostat.
   Η χρήση τους: Η κυβέρνηση όντως χρησιμοποιεί εκτεταμένα τα repos (τα οποία κινούνται στα επίπεδα που αναφέρατε) ως εργαλείο εσωτερικής ρευστότητας. Αυτό μειώνει την ανάγκη για έκδοση ακριβότερων εντόκων γραμματίων ή ομολόγων από τις διεθνείς αγορές, μειώνοντας το συνολικό κόστος εξυπηρέτησης του χρέους.

4. Κόστος Ζωής και Πραγματική Οικονομία
   Η πίεση στους πολίτες: Η επισήμανσή σου για το δυσβάστακτο κόστος ζωής αποτυπώνει την πραγματικότητα που βιώνουν τα ελληνικά νοικοκυριά.
   Διαθέσιμο Εισόδημα: Παρά την αύξηση του ονομαστικού διαθέσιμου εισοδήματος των νοικοκυριών κατά 5,3% το 2025, η αύξηση σε πραγματικούς όρους (προσαρμοσμένη στον πληθωρισμό) περιορίστηκε στο 1,8%. Αυτό επιβεβαιώνει ότι η ακρίβεια απορροφά το μεγαλύτερο μέρος των ονομαστικών αυξήσεων στις αποδοχές

@bekiaris said in ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ - ΕΚΛΟΓΕΣ #4:

@a-d-p said in ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ - ΕΚΛΟΓΕΣ #4:

Λογιστική αποτύπωση: Τα repos δεν αποτελούν κρυφό χρέος. Επειδή πρόκειται για δανεισμό μέσα στην ίδια τη Γενική Κυβέρνηση (ενδοκυβερνητικό χρέος), τα ποσά αυτά απαλείφονται (consolidated) κατά τον υπολογισμό του συνολικού χρέους της Γενικής Κυβέρνησης σύμφωνα με τους κανόνες της Eurostat.
Η χρήση τους: Η κυβέρνηση όντως χρησιμοποιεί εκτεταμένα τα repos (τα οποία κινούνται στα επίπεδα που αναφέρατε) ως εργαλείο εσωτερικής ρευστότητας. Αυτό μειώνει την ανάγκη για έκδοση ακριβότερων εντόκων γραμματίων ή ομολόγων από τις διεθνείς αγορές, μειώνοντας το συνολικό κόστος εξυπηρέτησης του χρέους.**

τα Repos οντως δεν αποτελούν κρυφό χρέος, στην περίπτωση όμως που εξυπηρετούνται άμεσα. Η κυβέρνηση Μητσοτάκη όμως, κρατάει σταθερά αυτό το ποσο στα 40 δις τα τελευταία δύο τρία χρόνια, χωρίς να το μειώνει. Λογιστικά δεν αποτελεί χρέος, στην πράξή ομως, εφόσον αποτελεί ένα σταθερό δανεισμο, ο οποίος δεν μειώνεται, δν θα έπρεπε να μετράει στο συνολικό χρέος του κράτους? Προφανώς εχει σχέση με λογιστικό τρικ...

Όχι, η εξαίρεση των Repos (συμφωνίες επαναγοράς) από το Χρέος Γενικής Κυβέρνησης δεν αποτελεί λογιστικό τρικ, αλλά εφαρμογή του επίσημου ευρωπαϊκού κανόνα ενοποίησης της Eurostat (ESA 2010).
Το ζήτημα που θίγετε—ότι δηλαδή τα ~40 δισ. ευρώ αποτελούν έναν μόνιμο, ανακυκλούμενο δανεισμό—είναι απόλυτα ορθό στην οικονομική του βάση. Ωστόσο, η λογιστική αποτύπωση ορίζεται αυστηρά από το ποιος δανείζει ποιον.
Γιατί δεν προσμετρώνται στο Συνολικό Χρέος;
Η Ευρωπαϊκή Ένωση μετράει το χρέος των κρατών με βάση το Χρέος Γενικής Κυβέρνησης (Maastricht Debt) και όχι το Χρέος Κεντρικής Διοίκησης.

Κέντρο Προγραμματισμού και Οικονομικών Ερευνών
Εσωτερικός Δανεισμός: Τα Repos αυτά συνάπτονται ανάμεσα στο Ελληνικό Δημόσιο (Υπουργείο Οικονομικών) και στους φορείς της Γενικής Κυβέρνησης (π.χ. ασφαλιστικά ταμεία, νοσοκομεία, δήμους).
Η Αρχή της Ενοποίησης: Όταν το κράτος δανείζεται από τον εαυτό του (από έναν φορέα του), η Eurostat απαλείφει (ενοποιεί) αυτό το ποσό. Αν μετρούσε, θα ήταν σαν να χρωστάτε χρήματα από την αριστερή σας τσέπη στη δεξιά σας τσέπη και να δηλώνετε ότι έχετε πτωχεύσει.
Πού εμφανίζονται;: Τα 40 δισ. ευρώ των Repos εγγράφονται κανονικά στο ακαθάριστο χρέος της Κεντρικής Διοίκησης. Απλώς αφαιρούνται κατά την ενοποίηση για να προκύψει το τελικό χρέος της Γενικής Κυβέρνησης.

Γιατί το ποσό παραμένει σταθερό στα 40 δισ.;
Η διατήρηση αυτού του ποσού σε σταθερά υψηλά επίπεδα τα τελευταία χρόνια δεν γίνεται για να "κρυφτεί" χρέος, αλλά εξυπηρετεί δύο βασικές σκοπιμότητες:
Δημιουργία "Μαξιλαριού" Ρευστότητας (Cash Buffer): Αντί το κράτος να δανείζεται ακριβότερα από τις διεθνείς αγορές εκδίδοντας νέα ομόλογα, "τραβάει" τη διαθέσιμη ρευστότητα των εγχώριων δημόσιων φορέων, κρατώντας παράλληλα ανέπαφο το επίσημο ταμειακό του μαξιλάρι.
Μείωση Κόστους Δανεισμού: Το επιτόκιο με το οποίο το Δημόσιο ανταμείβει τα ασφαλιστικά ταμεία μέσω των Repos είναι συνήθως χαμηλότερο ή πιο ελεγχόμενο από τις αποδόσεις που θα ζητούσαν οι ξένοι επενδυτές σε αντίστοιχης διάρκειας έντοκα γραμμάτια.
Υπάρχει πραγματικός κίνδυνος;
Η κριτική σου είναι βάσιμη στο εξής σημείο: Αν και δεν είναι "λογιστικό τρικ", αποτελεί μια διαρθρωτική εξάρτηση.

Αν αύριο το πρωί τα ασφαλιστικά ταμεία αντιμετωπίσουν μια ξαφνική κρίση και χρειαστούν πίσω αυτά τα 40 δισ. ευρώ για να πληρώσουν συντάξεις, το κράτος θα υποχρεωθεί να βγει στις αγορές. Τότε, αυτός ο "εσωτερικός" δανεισμός θα μετατραπεί σε εξωτερικό χρέος (ομόλογα), και το Χρέος Γενικής Κυβέρνησης θα αυξηθεί αυτόματα κατά 40 δισ. ευρώ.
Επομένως, στην πράξη λειτουργεί ως μια διαρκής γραμμή πίστωσης. Δεν είναι κρυφό, είναι όμως ένα χρέος προς τον ίδιο μας τον εαυτό που ανακυκλώνεται συστηματικά.

Δείτε πώς λειτουργεί η λογιστική αυτή διαδικασία με απλά βήματα:
Η διαδικασία της Ενοποίησης (Consolidation)
Η Eurostat δεν κάνει "εκπτώσεις" στο τι καταγράφεται. Καταγράφει τα πάντα, αλλά τα ξεκαθαρίζει με βάση τις εξής δύο κατηγορίες:
Χρέος Κεντρικής Διοίκησης (Ακαθάριστο): Εδώ καταγράφονται όλα. Μέσα σε αυτό το νούμερο περιλαμβάνονται ήδη τα 40 δισ. ευρώ των Repos. Δεν είναι κρυμμένα.
Φορείς Γενικής Κυβέρνησης (Ασφαλιστικά Ταμεία, Δήμοι): Αυτοί οι φορείς κατέχουν τα 40 δισ. ευρώ ως περιουσιακό στοιχείο (απαίτηση) έναντι του κράτους.
Όταν η Eurostat υπολογίζει το Χρέος Γενικής Κυβέρνησης (αυτό που βλέπουμε στις ειδήσεις), εφαρμόζει μια απλή μαθηματική πράξη:

Αν επιμείνουμε να μην αφαιρέσουμε αυτά τα 40 δισ. ευρώ, τότε το τελικό χρέος της χώρας θα εμφανίζεται τεχνητά διογκωμένο. Θα δείχνει ότι η Ελλάδα χρωστάει στις αγορές χρήματα τα οποία στην πραγματικότητα ανήκουν στον ΕΦΚΑ ή στα νοσοκομεία της.

Πού κρύβεται η πραγματική οικονομική "παγίδα";
Αν και δεν υπάρχει διπλή καταγραφή ή λογιστικό τρικ, η οικονομική κριτική που μπορεί να ασκηθεί επικεντρώνεται στο εξής:

Δέσμευση Ρευστότητας: Τα 40 δισ. ευρώ δεν είναι "αέρας"· είναι οι καταθέσεις και τα αποθεματικά των ασφαλιστικών ταμείων και των δήμων.
Η ψευδαίσθηση του "Μαξιλαριού": Το κράτος παρουσιάζει ένα μεγάλο ταμειακό μαξιλάρι (cash buffer) ύψους π.χ. 35-40 δισ. ευρώ, δίνοντας την αίσθηση ασφάλειας στις αγορές. Όμως, το μεγαλύτερο μέρος αυτού του μαξιλαριού αποτελείται από τα χρήματα των Repos που έχει "τραβήξει" από τους δημόσιους φορείς.

Συνεπώς, αν τα υπολογίσετε στο επίσημο χρέος, το αποτέλεσμα θα είναι λογιστικά λανθασμένο με βάση τα ευρωπαϊκά πρότυπα. Ωστόσο, αν τα υπολογίσετε ως δείκτη εσωτερικής οικονομικής ευάλωτικότητας, η ανάλυσή σας είναι απόλυτα σωστή.

Γιατί το 2014 το ποσό των repos ήταν χαμηλό (8,7 δισ. €);
Οι φορείς είχαν τα χρήματά τους σε εμπορικές τράπεζες: Το 2014, τα νοσοκομεία, οι δήμοι και τα ασφαλιστικά ταμεία είχαν το μεγαλύτερο μέρος των αποθεματικών τους κατατεθειμένο σε εμπορικές τράπεζες (π.χ. Εθνική, Πειραιώς) ως απλές προθεσμιακές καταθέσεις, επειδή εισέπρατταν υψηλότερα επιτόκια. Το κράτος δεν μπορούσε να τα αγγίξει.
Το κράτος δανειζόταν από τις αγορές: Η τότε κυβέρνηση κάλυπτε τις ανάγκες της μέσω των μνημονιακών δανείων και της έκδοσης εντόκων γραμματίων. Δεν είχε την ανάγκη να «εσωτερικεύσει» τον δανεισμό της στρεφόμενη στα χρήματα των δήμων ή των ταμείων.
Το νομικό πλαίσιο δεν ήταν υποχρεωτικό: Αν και υπήρχε από παλαιότερα ο νόμος 2469/1997 για το «Κοινό Κεφάλαιο» στην Τράπεζα της Ελλάδος, η μεταφορά των χρημάτων εκεί γινόταν κυρίως σε εθελοντική βάση.
Γιατί αυξάνονται συνεχώς τα ποσά μετά το 2015;
Η συνεχής άνοδος του stock (από τα 8,7 δισ. € το 2014 στα ~54 δισ. € το 2023) οφείλεται στους εξής τρεις παράγοντες:

1. Η θεσμική υποχρεωτικότητα (Το «σκούπισμα» των διαθεσίμων)
   Το 2015 άλλαξε ο νόμος με Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου. Το κράτος απαγόρευσε στους δημόσιους φορείς να κρατούν τα χρήματά τους σε εμπορικές τράπεζες και τους υποχρέωσε να τα μεταφέρουν στην Τράπεζα της Ελλάδος. Αυτό το πλαίσιο αυστηροποιήθηκε ακόμη περισσότερο με τον νόμο 4549/2018 και μεταγενέστερες διατάξεις. Έτσι, ο «κουμπαράς» που είχε το κράτος στη διάθεσή του για repos μεγάλωνε διαρκώς, καθώς προστίθεντο νέοι φορείς.
2. Ο λογιστικός «αφοπλισμός» του δημόσιου χρέους
   Τα repos προσφέρουν ένα τεράστιο πλεονέκτημα στις ελληνικές κυβερνήσεις: δεν προσμετρώνται στο επίσημο Δημόσιο Χρέος (κατά τα ευρωπαϊκά πρότυπα της Eurostat).
   Όταν το κράτος δανείζεται 10 δισ. € από τις αγορές (π.χ. εκδίδοντας ομόλογα), το δημόσιο χρέος αυξάνεται κατά 10 δισ. €.
   Όταν το κράτος δανείζεται 10 δισ. € από τα νοσοκομεία ή τους δήμους μέσω repos, αυτό θεωρείται ενδοκυβερνητικό χρέος. Κατά την ενοποίηση των στοιχείων, το ποσό αυτό απαλείφεται (διαγράφεται λογιστικά).
   Συνεπώς, όλες οι κυβερνήσεις μετά το 2015 προτιμούσαν να αυξάνουν τα repos για να χρηματοδοτούν τις ανάγκες τους, κρατώντας το επίσημο χρέος της Γενικής Κυβέρνησης χαμηλότερα.
3. Η χρηματοδότηση των κρίσεων (2020–2023)
   Κατά την περίοδο της πανδημίας (COVID-19) και της ενεργειακής κρίσης, το κράτος χρειάστηκε τεράστια ποσά για να μοιράσει επιδόματα, στηρίξεις και αναστολές εργασίας. Αντί να ξοδέψει το επίσημο «μαξιλάρι ασφαλείας» (το οποίο λειτουργεί ως εγγύηση για τις διεθνείς αγορές), άντλησε αυτή τη ρευστότητα αυξάνοντας τα repos από τα πλεονάσματα που είχαν συσσωρεύσει οι δημόσιοι φορείς και τα ασφαλιστικά ταμεία.
   Συνοψίζοντας, τα χρήματα υπήρχαν και το 2014, αλλά ήταν «κλειδωμένα» στις εμπορικές τράπεζες προς όφελος των ίδιων των φορέων. Μετά το 2015, το κράτος τα μετέφερε υποχρεωτικά στην Κεντρική Τράπεζα και τα μετέτρεψε σε μια μόνιμη, εσωτερική πηγή δανεισμού.